Hiển thị các bài đăng có nhãn Mộ cổ. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn Mộ cổ. Hiển thị tất cả bài đăng

Thứ Năm, 12 tháng 9, 2013

Mộ cổ hé lộ cực hình dã man của người Maya

Ngôi mộ trên chứa 24 bộ xương nằm trong khu vực thuộc thành phố Maya cổ xưa ở Uxul, Mexico được nhà khảo cổ học Nicolaus Seefeld phát hiện ra khi đang nghiên cứu hệ thống cấp nước của Uxul. 

Sau đó các nhà nhân chủng học tại Đại học Bonn đã cùng vào cuộc nghiên cứu những bộ xương này và phát hiện ra nhiều dấu vết bất thường trên xương các hài cốt. Điều đó cho thấy, họ đã bị chết trong tình trạng cực kỳ bạo lực. Các nhà nghiên cứu tin rằng, các bộ xương thuộc về tù nhân chiến tranh hoặc là thuộc về giới quý tộc từ Uxul. 
 Những chiếc đầu lâu bị có thể bị cắt đứt bởi một loại rìu
Nicolaus Seefeld cho biết: “Ngoài thông tin có số lượng lớn người được chôn trong ngôi mộ thì còn thấy các bộ xương đã không còn nguyên vẹn khi chết”. Cụ thể, các hộp sọ được tìm thấy nằm rải rác xung quanh ngôi mộ và tách rời so với các phần còn lại của cơ thể. Đồng thời, hầu hết hàm dưới của các nạn nhân cũng bị tách ra khỏi đầu. Phân tích còn cho thấy, chân tay các di hài trên còn bị chặt đứt.

Thứ Năm, 28 tháng 10, 2010

Chuyện về một ngôi mộ cổ

(LĐ) - Một lần về Gò Công dự lễ giỗ Anh hùng dân tộc - Bình Tây Đại nguyên soái Trương Định, tôi đã thử tìm hiểu, ngoài các tượng đài, khu lưu niệm của vị anh hùng, trên vùng đất này còn lưu lại di tích nào khác về con người dám cãi mệnh triều đình, ở lại lãnh đạo nhân dân chống ngoại xâm.
Thật thú vị là ở Gò Công còn lưu một số di tích có liên quan đến Anh hùng Trương Định, mà ngôi mộ cổ sau đây là một thí dụ.
Phần trên ngôi mộ. Ảnh: K.Q
Phần trên ngôi mộ. Ảnh: K.Q
Mộ bà bên ngôi cổ tự
Từ thị xã Gò Công đi về hướng biển Tân Thành khoảng 5 cây số là đến ấp Hòa Bình – xã Bình Nghị – huyện Gò Công Đông (Tiền Giang). Quẹo vào con đường nhỏ gần 1 cây số là đến ngôi chùa cổ có tên Long Thiền. Ngôi chùa khá đồ sộ, nằm giữa vườn cây um tùm. Theo sư trụ trì ngôi chùa, ngôi cổ tự này có từ giữa thế kỷ thứ 19, lúc đó quy mô khiêm tốn. Đến thời kháng chiến chống Pháp, ngôi chùa bị hư hỏng nặng, phật tử gần xa đã góp công, góp của xây dựng lại như ngày hôm nay.
Giống như bao ngôi chùa khác, trong khuôn viên nhà chùa có một số ngôi mộ của các vị sư từng trụ trì ngôi chùa. Trong đó có một ngôi mộ rất đẹp, cao to như một quả đồi nhỏ, làm bằng đá xanh, người dân trong vùng quen gọi là “mộ bà”. Hàng năm, vào tháng sau tết, bà con trong vùng đến viếng chùa và viếng mộ bà thật đông.
Những dòng chữ khắc trên bia mộ cho chúng ta biết chủ nhân của nó tên là Dương Thị Hương, pháp danh Thanh Đăng, tự Diệu Quang, sinh năm 1844 (năm Giáp Thìn), mất năm 1933, thọ 90 tuổi. Bà là con gái của bà Trần Thị Sanh, người đã hiến cúng khu đất này để xây chùa. Bà Trần Thị Sanh là vợ thứ của Bình Tây Đại nguyên soái Trương Định. Chỉ bấy nhiêu đó thôi chưa đủ để bà Hương, nghĩa nữ của Anh hùng Trương Định, có ngôi mộ đẹp và được người dân trong vùng tưởng nhớ đến ngày nay. Bà được tôn vinh là có nguyên do khác, gắn với việc bảo vệ thanh danh của Anh hùng dân tộc Trương Định.

Thứ Ba, 27 tháng 4, 2010

Đi tìm lời giải về địa đạo huyền bí cách Hồ Tây 1 km

(VTC News) - Thời gian gần đây, người dân Hà Nội cũng như cả nước khá xôn xao về việc phát hiện một địa đạo mà cửa chui xuống bắt đầu từ làng Quán La (Xuân La, Tây Hồ). Người dân ở ngôi làng này xì xào bàn tán không ngớt. Từ những câu chuyện đầu làng góc phố, rất nhiều huyền thoại đã được thêu dệt, khiến địa đạo mỗi ngày lại phần huyền bí.

Ông Nguyễn Văn Chinh trong lòng "địa đạo". 

Sự thật và huyền thoại về ngôi đình và hệ thống hang động
Vòng vèo một hồi qua những con ngõ nhỏ, người ra người vào, chợ búa đông đúc như nêm, rồi tôi cũng tìm thấy đình Quán La, cách Hồ Tây chừng hơn km.
Đình Quán La mới được quét vôi trắng xóa, nằm cạnh cây đa khổng lồ và cây thị ngàn tuổi. Đình nằm trọn trên một gò đất cao ráo. Áng chừng gò đất này cao vượt tầng 2 của những tòa nhà bên cạnh.
Hỏi chuyện ngôi đình cổ và địa đạo dưới lòng gò, các cụ già sinh hoạt trong đình sôi nổi hẳn lên. Mỗi người vài câu góp chuyện, khiến ngôi đình và địa đạo trở nên bí hiểm vô cùng.
Đình Quán La nằm trọn trên gò Thất Diệu. 

Cụ Nguyễn Văn Chinh, nguyên trưởng ban quản lý di tích đình Quán La, từng là thủ từ đầu tiên và lâu nhất, rất hào hứng khi kể về ngôi đình và địa đạo huyền bí. Câu chuyện về địa đạo bắt đầu từ ngôi đình cổ.
Quán La là ngôi đình cổ đã được xếp hạng di tích lịch sử cấp quốc gia vào năm 1984. Xung quanh sự ra đời của ngôi đình này còn nhiều tranh cãi. Căn cứ vào 18 đạo sắc phong, mà sắc phong sớm nhất còn giữ được vào năm Thịnh Đức (1653), thì nhiều người phỏng đoán, ngôi đình được xây dựng vào khoảng thế kỷ 16-17.

Chủ Nhật, 24 tháng 1, 2010

Trung Quốc chuẩn bị khai quật mộ Lưu Bị

Không chịu kém cạnh, các cơ quan chức năng tỉnh Tứ Xuyên cũng đang bắt tay thực hiện một kế hoạch táo bạo không kém Hà Nam, để cho Lưu Bị - đối thủ chính trị số một của Tào Tháo lại một lần nữa được “uống rượu luận anh hùng”. Người ta đang gấp rút triển khai việc chứng minh ngôi mộ Lưu Bị tại một huyện thuộc tỉnh Tứ Xuyên.
 Lưu Bị qua nét vẽ của Diêm Lập Bản, họa sĩ  thời nhà Đường (ảnh Wikipedia).
Lưu Bị qua nét vẽ của Diêm Lập Bản, họa sĩ thời nhà Đường (ảnh Wikipedia).
Tờ Thành Đô buổi chiều đưa tin, sau khi cơ quan khảo cổ tỉnh Hà Nam công bố thông tin tìm thấy mộ Tào Tháo làm sục sôi dư luận, Tứ Xuyên cũng lập tức vào cuộc với hy vọng sớm đưa Lưu Bị một lần nữa được nhìn thấy mặt trời.

Nơi được cho là lăng mộ Chiêu Liệt hoàng đế nhà Thục Hán có diện tích xấp xỉ 100 héc ta, tọa lạc tại thôn Liên Hoa, xã Mục Mã huyện Bành Sơn – Tứ Xuyên. 80% dân số thôn này mang họ Lưu. Người ta đang bắt tay vào giai đoạn giải phóng mặt bằng phục vụ dự án khai quật mộ Lưu Bị.

Thứ Ba, 29 tháng 12, 2009

Tranh luận gây sốc về Nguỵ vương Tào Tháo

Trong lúc chưa rõ trắng đen thật giả ra sao, nhưng việc công bố kết quả nghiên cứu quá sớm về ngôi mộ cổ ở Cao Lăng đã dấy lên nhiều phản biện và cả tin đồn cho rằng Tào Tháo là “ông tổ nghề” đào trộm mộ.
 Dư luận báo chí Trung Quốc đang “lùm xùm” quanh vụ Sở nghiên cứu văn vật khảo cổ Hà Nam công bố thông tin khai quật lăng mộ Tào Tháo.


Nhà nghiên cứu Nghê Phương Lục (bên phải) trả lời phỏng vấn trong một chương trình truyền hình.
Nhà nghiên cứu Nghê Phương Lục (bên phải) trả lời phỏng vấn trong một chương trình truyền hình.

Nghê Phương Lục, một người chuyên nghiên cứu về các vụ đào trộm lăng mộ cổ ở Trung Quốc kết luận, Tào Tháo là “kẻ đào trộm mộ chuyên nghiệp” sau khi nghiên cứu các thư tịch cả chính sử và dã sử thời Tam Quốc. Rốt cuộc dựa vào đâu để khẳng định về Tào Tháo như vậy?

Nếu đọc trong “Tam Quốc chí”, một bộ chính sử do Trần Thọ thời Nam Bắc triều biên soạn hay tác phẩm văn học “Tam Quốc diễn nghĩa” của La Quán Trung, chắc chắn không thể tìm được những thông tin như vậy. Tuy nhiên, vua Tống Văn Đế Lưu Nghĩa Long – Nam triều cho rằng Trần Thọ viết quá giản đơn nên lệnh cho học giả Bùi Tùng bổ sung.

Chuyện Tào Tháo đào trộm mộ được chép trong cuốn “Ngụy thị xuân thu” của học giả Tôn Thịnh thời Đông Tấn. Theo đó, Tào Tháo đã dẫn đám tay chân phá cửa vào lăng Lương Hiếu Vương đập quan tài vơ vét vàng bạc châu báu khiến con cháu họ Lương oán thán, sĩ dân chê cười.


Cuốn “Lịch sử những kẻ đào trộm mộ” của Nghê Phương Lục
Cuốn “Lịch sử những kẻ đào trộm mộ” của Nghê Phương Lục

Trong dân gian, khi nhắc đến Tào Tháo có rất nhiều quan điểm khác nhau. Bên cạnh hình tượng một nhà chính trị, quân sự tài ba nhưng gian hùng trong “Tam Quốc diễn nghĩa” thì miệng lưỡi thế gian vẫn không ít người gọi ông là “Trộm mộ Trung lang tướng”, “Vơ tiền Hiệu úy”.


Trần Lâm, một văn nhân tài tử nổi tiếng thời Tam Quốc đã tiết lộ những chuyện chẳng lấy gì làm hay ho của Tào Tháo trong tác phẩm “Kiến An thất tử” (có thể hiểu như 7 “gương mặt tiêu biểu” thời những năm niên hiệu Kiến  An).

Bài viết này miêu tả khá kỹ hoạt động đào trộm mộ của “Tào Tháo và các cộng sự” khiến sau này giới đào trộm mộ cổ ở Trung Quốc tôn Tào Tháo là “ông tổ nghề”, bốn mùa khói hương, cúng tế.


Một số cô vật bằng chất liệu ngọc được tìm thấy khi khai quật Cao Lăng.
Một số cổ vật bằng chất liệu ngọc được tìm thấy khi khai quật Cao Lăng.

Theo ghi chép, mỗi khi đào trộm mộ Tào Tháo thường trực tiếp đến hiện trường chỉ huy binh lính và tay chân của mình, điều này khá hiếm gặp trong giới trộm mộ cổ. Lúc mới dấy binh trong tay, Tào Tháo lập hẳn một “đội phản ứng nhanh” chuyên đào trộm mộ cổ và đặt chức Phát khâu Trung lang tướng (“Phát khâu” ở đây nghĩa là trộm mộ).

Văn hóa truyền thống Trung Hoa rất coi trọng mộ phần bởi trong suy nghĩ của họ, âm phần có tốt thì con cháu mới “phát”, quan trọng hơn cả dương cơ – tức hướng nhà. Chính vì vậy việc đào trộm mồ mả luôn khiến người dân “dị ứng”.

Hạng Vũ – Tây Sở bá vương nổi tiếng trong lịch sử Trung Hoa cũng vì đào trộm lăng mộ vua Tần mà hủy hoại thanh danh, sự nghiệp của mình để Lưu Bang dồn tới chỗ chết.

Nghê Phương Lục cho rằng, việc Trần Lâm vạch trần hành động cướp mộ người khác của Tào Tháo là nhằm gióng hồi chuông cảnh tỉnh về sự băng hoại của đạo đức xã hội trong một nhóm người đương thời.

Sinh thời, Tào Tháo mắc chứng đau đầu kinh niên. Nhưng khi đọc xong bài văn “Kiến An thất tử” chửi bới mình, toàn thân toát mồ hôi lạnh và cơn đau đầu cũng tự nhiên biến mất. Sau này khi Viên Thiệu thất thế, Trần Lâm quy hàng Tào Tháo, Ngụy vương chỉ trách: “Ông chửi ta đã đành, sao lại chửi cả tổ phụ ta?”


Hình ảnh Nguỵvương Tào Tháo trong một bức hoạ.
Hình ảnh Nguỵ vương Tào Tháo trong một bức hoạ.

Tào Tháo không truy cứu việc cũ vì ông là người coi trọng hiền tài, nhưng Ngụy vương không khẳng định cũng chẳng phủ nhận câu chuyện mà Trần Lâm vạch ra trong “Kiến An thất tử”.

Câu chuyện này cứ thế tồn tại và được truyền từ đời này qua đời khác, khá phổ biến trong dân gian cũng như văn học. Nhà thơ Tô Đông Pha cũng đã từng dùng điển cố này ví von trong tác phẩm “Du Thánh Nữ sơn thi”.

Càng về sau, những câu chuyện về đề tài này càng trở nên phổ biến. Đây cũng là một trong những nguyên nhân chính khiến nhiều người luôn coi thường Tào Tháo.

Bình Nguyên (Bee.net.vn)



6 lý do chứng tỏ lăng mộ là của Tào Tháo

Các nhà khoa học Trung Quốc có những bằng chứng rõ ràng về việc họ đã tìm được mộ chính xác của nhà quân phiệt danh tiếng thời Tam quốc, Tào Tháo.
> Trung Quốc tìm thấy mộ của Tào Tháo
> Khám phá lăng mộ Tào Tháo
Các nhà khảo cổ tìm thấy 59 bản đá
Các nhà khảo cổ tìm thấy những dòng chữ ghi tên và số lượng của các đồ vật trong mộ trên 57 bản đá, trong đó có 7 bản ghi "những vũ khí mà Ngụy vương thường sử dụng". Ảnh: People's Daily.
Ngày 27/12/2009, Cục quản lý di sản văn hóa Trung Quốc thông báo họ tìm thấy mộ của Tào Tháo tại thành phố cổ An Dương, tỉnh Hà Nam. Theo Nhân dân nhật báo, danh tính của Tào Tháo được xác định dựa trên những cơ sở dưới đây.

1. Ngôi mộ khá lớn với chiều dài gần 60 m. Ngăn đựng quan tài và cấu trúc của mộ rất giống những ngôi mộ dành cho các đế vương thời Hán và Ngụy. Điều này phù hợp với thân thế của Tào Tháo. Ngôi mộ không bị bịt kín bởi đất – phù hợp với mô tả “mộ của Tào Tháo không bị đất bịt kín và không có cây ở phía trên” trong nhiều tài liệu lịch sử.

2. Những chân dung tạc trên đá, văn bia và nhiều di vật khác trong mộ có những ký tự từ thời Hán và Ngụy.

3. Vị trí của ngôi mộ trùng khớp với vị trí mà nhiều tài liệu lịch sử ghi lại.
4. Tào Tháo căn dặn trong di chúc rằng ông không muốn được chôn cùng những trang sức quý giá và chỉ cần mặc quần áo bình thường. Những thứ mà các nhà khảo cổ tìm thấy trong mộ xác nhận điều này. Mặc dù diện tích mộ khá lớn, song nó được trang trí tương đối đơn giản: không có tranh tường, không có vũ khí, chỉ có một cột đá và những vật dụng bình thường để sử dụng hàng ngày.

5. Cột đá và văn bia được tạc dòng chữ “Vũ Hoàng Đế” – bằng chứng rõ ràng nhất về thân thế của người nằm trong mộ. Chúng ta đều biết Tào Tháo qua đời với tước “Ngụy Vương”. Sau khi ép vua Hán Hiến Đế nhường ngôi, Tào Phi – thế tử của Tào Tháo – truy tôn cha là Vũ Hoàng Đế.
6. Các nhà khảo cổ tìm thấy xương của một người đàn ông trong độ tuổi lục tuần. Theo nhiều tài liệu lịch sử, Tào Tháo mất ở tuổi 66.

Thứ Hai, 28 tháng 12, 2009

“Chứng minh thư” của Tào Tháo đã bị đánh cắp


- Thông tin các nhà khảo cổ Trung Quốc phát hiện được Cao lăng – nơi an táng Ngụy Vũ vương Tào Tháo đã trở thành đề tài nóng nhất trên các phương tiện thông tin đại chúng suốt mấy hôm nay.
Tuy nhiên nhiều học giả, dư luận Trung Quốc cho rằng việc đưa tin như vậy là quá sớm bởi xung quanh vấn đề này còn nhiều điều cần được làm rõ.

Hài cốt người đàn ông trong mộ có phải Tào Tháo?


Hình ảnh đồ hoạ khắc dựng chân dung Tào Tháo trong các truyện kiếm hiệp Trung Quốc.
Hình ảnh đồ hoạ khắc dựng chân dung Tào Tháo trong các truyện kiếm hiệp Trung Quốc.

Theo chuyên gia phân tích cổ vật Mã Vị, chưa thể khẳng định vội vàng hài cốt người đàn ông trong mộ là của Tào Tháo. Muốn kiểm chứng chính xác cần tìm lại hậu duệ của Ngụy Vũ vương để thử nghiệm AND mới có thể khẳng định được.

Việc cần kíp bây giờ là tìm lại hậu duệ của Tào thừa tướng. Sinh thời, Tào Tháo có tất cả 25 người con trai, nhưng hầu hết người ta chỉ nhớ tới một vài người như Tào Phi, Tào Thực mà thôi.




Hình ảnh Tào Tháo qua các bức hoạ cổ.
Hình ảnh Tào Tháo qua các bức hoạ.
Dư luận quan tâm nhiều hơn đến hài cốt của hai người phụ nữ được an táng cùng trong lăng mộ. Nếu đây đúng là Cao lăng an táng Tào Tháo, vậy hai phụ nữ kia là ai, cuộc sống của họ trước đây thế nào? Một trong hai người có phải Biện hoàng hậu, thân sinh của Tào Phi, Tào Thực hay không?

Cổ vật quan trọng nhất của Tào Tháo đã bị đánh cắp?


Theo giáo sư Viên Tế Hỉ, Đại học Nhân dân Trung Quốc, khi khai quật ngôi mộ cổ này đã bị bọn trộm cắp đồ cổ tàn phá nhiều lần, những cổ vật chứng minh thân phận chủ nhân ngôi mộ còn lại rất ít. Chỉ dựa vào một số tấm bia và binh khí có khắc tên Ngụy Vũ vương mà vội khẳng định là mộ Tào Tháo là chưa ổn.


Sơ đồ khai quật Cao lăng nơi được xem là mộ chôn Tào Tháo.
Sơ đồ khai quật Cao lăng nơi được xem là mộ chôn Tào Tháo.
Mặt khác, chuyên gia Mã Vị tiết lộ thêm, bia đá và gối đá khắc tên Ngụy Vũ vương thực ra không phải các nhà khảo cổ trực tiếp lấy từ lăng mộ ra mà lấy lại từ tay những tên trộm đào mộ tìm vàng bạc, cổ vật.

Theo nhà nghiên cứu Nghê Phương Lục, tác giả của hai cuốn sách nổi tiếng “Các vụ đào trộm mộ”, “Lịch sử các vụ đào trộm mộ cổ Trung Quốc”, lăng mộ các đế vương Trung Quốc thường có tấm bia gọi là Chí minh ghi rõ thân phận của chủ nhân lăng mộ, nó giống như tấm chứng minh thư. Tuy nhiên lần khảo cổ này không phát hiện được chứng cứ quan trọng đó, có thể tấm bia quan trọng nhất này đã bị đánh cắp.

Phục dựng khuôn mặt Tào Tháo?

Nếu kết quả xét nghiệm AND khẳng định đây đúng là hài cốt của Tào Ngụy vương thì sẽ giúp ích rất nhiều cho việc khôi phục bộ mặt nhân vật gian hùng nổi tiếng trong lịch sử Trung Quốc và cũng đã đi vào đời sống văn hóa của người Á Đông.


Đường vào Cao  lăng.
Đường vào Cao lăng.
Sử sách Trung Quốc tuy ghi chép khá nhiều về Tào Tháo, tuy nhiên mỗi sách lại tả một kiểu, mỗi thời kì lại vẽ hình Tào thừa tướng một khác. Mặt mũi nhà quân sự, chính trị này thế nào vẫn là đề tài nóng hổi mà người dân Trung Quốc đang hết sức quan tâm.

Sau Tào Tháo sẽ đến mộ Lưu Bị?


Thông tin phát hiện được Cao lăng nơi an táng Tào Tháo lại một lần nữa dấy lên trong dư luận câu hỏi về nơi an nghỉ ngàn thu của kình địch số một của Tào Tháo – Lưu Bị, bởi “Anh hùng trong thiên hạ ngày nay chỉ có sứ quân và Tháo này thôi!”, sinh thời Tháo nói với Lưu Bị (Theo Tam Quốc Diễn Nghĩa).



 Một góc hầm mộ
Lăng mộ của Lưu Bị nằm ở đâu vẫn là đề tài thu hút sự quan tâm đặc biệt của giới khảo cổ và nghiên cứu Trung Quốc. Theo như ghi chép trong “Tam Quốc chí”, Lưu Bị được táng ở Huệ Lăng thuộc Thành Đô, thủ phủ Tứ Xuyên ngày nay.

Nhiều quan điểm cho rằng Lưu Bị được an táng trong Huệ lăng thuộc khu vực đền Vũ Hầu – Thành Đô ngày nay, nhưng cũng có học giả không tán thành quan điểm này. Họ cho rằng chưa chắc Lưu Bị đã được an táng ở Thành Đô như trong sử sách, bởi lăng mộ đế vương thường hay bị đào trộm nên sẽ có nhiều mộ giả.




Sau vụ khai quật lăng mộ ở Hà Nam vừa rồi và cho rằng đó là nơi an táng Tào Tháo, rất nhiều nhà khảo cổ đề nghị sớm khai quật lăng mộ Lưu Bị tại đền Vũ Hầu. Tuy nhiên việc này phải được Cục di sản quốc gia Trung Quốc cho phép. Có thể trong một ngày gần đây, Lưu Bị lại “hội ngộ” Tào Tháo trong một cuộc triển lãm cổ vật nào đó chăng?

Phát hiện mộ táng có niên đại 2.500-2.000 năm

(PL)- Ngày 28-12, tại Thư viện tỉnh, Viện Khảo cổ học và Bảo tàng Khánh Hòa phối hợp tổ chức báo cáo kết quả khai quật di chỉ Vĩnh Yên (xã Vạn Thạnh, huyện Vạn Ninh).

Từ tháng 7 đến 11-2009, Viện Khảo cổ học đã phối hợp với Bảo tàng Khánh Hòa khai quật di chỉ Vĩnh Yên với diện tích 2.200 m2. Đợt khai quật đã làm phát lộ nhiều di tích mộ táng và các cụm phế tích sinh hoạt. Đoàn khai quật đã thu được hơn 2.000 hiện vật đá thuộc các nhóm công cụ lao động, đồ trang sức bằng đồng, sắt, gốm, xương và vỏ nhuyễn thể.

Một số hiện vật thu được từ việc khai quật di chỉ khảo cổ Vĩnh Yên. Ảnh: T.NGUYỄN
Đoàn khảo cổ kết luận Vĩnh Yên là một di chỉ cư trú-mộ táng có niên đại cách đây 2.500-2.000 năm. TS Trần Quý Thịnh, Trưởng đoàn khai quật di chỉ Vĩnh Yên, cho biết di chỉ Vĩnh Yên đã góp phần làm sáng tỏ sự phát triển tiền sơ sử ở Khánh Hòa và khu vực Nam Trung Bộ. Người cổ Vĩnh Yên không chỉ sống đóng kín ở vùng bán đảo cực đông của Tổ quốc mà đã có mối giao lưu văn hóa, kỹ thuật với hạ lưu sông Mekong, sông Đồng Nai, Phú Yên, Quảng Ngãi, Bình Định.

T.NGUYỄN(PhapLuat)